Ekologia

Zakład Górniczy Janina w Libiążu wchodzący w skład TAURON Wydobycie S.A. powstał na bazie istniejącej od  1907 roku  Kopalni Węgla Kamiennego „Janina”.

Głównym przedmiotem działalności jest wydobycie i wzbogacanie węgla kamiennego, a priorytetami w sferze ekologii, działania w zakresie gospodarki odpadami oraz gospodarki wodno-ściekowej.

Wydobycie węgla kamiennego jest nierozerwalnie powiązane z wytwarzaniem odpadów pogórniczych. Źródłami powstawania odpadów są zarówno roboty górnicze przygotowawcze, jak i przeróbka mechaniczna urobku.

W celu ograniczenia ilości odpadów pogórniczych pochodzących z wyrobisk górniczych kopalnia prowadzi:

  • ciągłe monitorowanie parametrów jakościowych urobku ze ścian wydobywczych i nadawy na zakład przeróbczy,
  • ograniczenie prowadzenia robót przygotowawczych z przybierką skały płonnej poprzez zwiększenie zakresu utrzymania chodników przyścianowych,
  • właściwy dobór obudów i kombajnów zapewniający urabianie na ścianach jedynie w niezbędnych ze względów technologicznych warstwach skały płonnej,
  • utrzymanie wypadu sortymentów o uziarnieniu powyżej 30 mm ze ścian na poziomie do 40 % w celu zminimalizowania produkcji mułów popłuczkowych poprzez obrywkę czoła ścian, strzelania wstrząsowe,
  • prowadzenie ścian wydobywczych w sposób zapewniający urabianie jedynie niezbędnej dla utrzymania stropu i bezawaryjnego ruchu obudowy zmechanizowanej, warstwy skały płonnej.

Natomiast dla ograniczenia ilości odpadów pochodzących z Zakładu Przeróbki Mechanicznej Węgla - modernizację poszczególnych elementów ciągu technologicznego.

Wytworzone odpady pogórnicze w całości wykorzystywane są do robót inżynieryjnych, niwelacyjnych i rekultywacyjnych prowadzonych zarówno w ramach działalności własnej zakładu, jak i przekazywane do zagospodarowania firmom obcym.

Mimo, że zakład posiada składowisko odpadów pogórniczych od 2001 r. całkowicie wyeliminowano składowanie odpadów na powierzchni, co znacznie ograniczyło koszty z tytułu korzystania ze środowiska. Aktualnie trwają prace polegające na rozbudowie obiektu.

Odrębnym działaniem jest zminimalizowanie  uciążliwości odpadów już zeskładowanych.

Od wielu lat zakład prowadzi roboty rekultywacyjne tzw. starej części składowiska. Prace te mają na celu przywrócenie wartości użytkowej terenom zajętym pod składowanie odpadów. W części północno-wschodniej obiektu przeprowadzono rekultywację w kierunku leśnym, natomiast w części zachodniej w kierunku rekreacyjno-parkowym. Prace rekultywacyjne tej części składowiska pozwoliły wyeliminować jego uciążliwość dla pobliskich mieszkańców.

Zakład będzie kontynuował prace rekultywacyjne do momentu zakończenia rekultywacji technicznej całej powierzchni składowiska.

Działanie Zakładu Wzbogacania i Odsiarczania Miałów przyczyniło się do dalszej  poprawy parametrów jakościowych wydobytego węgla.

Otrzymany produkt charakteryzuje się wyższą wartością opałową oraz niższą zawartością siarki (o 42%) i popiołu (o 30%).

W związku z eksploatacją węgla kamiennego niezbędne jest odpompowywanie na powierzchnię wód dołowych pochodzących z odwodnienia wyrobisk górniczych. Nadmiar niewykorzystanych wód dołowych kierowany jest na ziemny osadnik wód dołowych, w którym następuje sedymentacja zawartej w nich zawiesiny. Oczyszczone wody odprowadzane są do wód powierzchniowych zgodnie z warunkami określonymi w decyzji udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na odwodnienie zakładu górniczego i szczególne korzystanie z wód. W 2005 r. zakończono inwestycję polegającą na nadbudowie grobli osadnika, co pozwoli na wydłużenie jego żywotności o kolejne kilkanaście lat. W tym okresie zakład planuje podjąć działania mające na celu kompleksowe rozwiązanie problemu gospodarki wodno-ściekowej.

Eksploatacja węgla prowadzona jest z zawałem stropu, co wpływa na powierzchnię terenu powodując powstawanie niecek obniżeniowych oraz szkody górnicze w obiektach kubaturowych i liniowych. Działania zakładu w kierunku zmniejszenia ujemnego wpływu na powierzchnię terenu polegają na  niedopuszczeniu do powstania niecek bezodpływowych, co odbywa się poprzez udrożnienie istniejących lub budowanie nowych rowów odwadniających. Brak możliwości grawitacyjnego odprowadzanie wody powoduje konieczność budowy przepompowni. Aktualnie zakład posiada dwie przepompownie wody zlokalizowane w miejscowości Gromiec. Napraw szkód górniczych w obiektach kubaturowych i liniowych odbywa się na bieżąco, po ustaniu wpływów z eksploatacji.

Obiekty budowlane na terenie obszaru górniczego zabezpieczane są na wpływy projektowanej eksploatacji górniczej. Szkody w postaci strat w plonach rolnych i uprawach leśnych pokrywane są poprzez wypłatę odszkodowania. Tereny rolne i leśne trwale zdegradowane działalnością górniczą podlegają rekultywacji.