Ekologia

Zakład Górniczy Brzeszcze prowadzi działalność wydobywczą na podstawie posiadanej koncesji na wydobycie węgla kamiennego i metanu jako kopaliny towarzyszącej. Działalność ta  jest nierozerwalnie związana
z negatywnym oddziaływaniem na środowisko naturalne, jednak ZG Brzeszcze podejmuje szereg działań ograniczających ujemny wpływ zakładu na środowisko.

Do podstawowych problemów ekologicznych górnictwa zaliczane są: wody zasolone z odwadniania zakładów górniczych, odpady górnicze, tereny przeobrażone działalnością górniczą, emisja do powietrza zanieczyszczeń pyłowo-gazowych i szkody górnicze.

Źródłem odpadów wydobywczych w ZG Brzeszcze są roboty przygotowawcze i udostępniające na dole oraz proces wzbogacania węgla surowego do produktów handlowych w Zakładzie Przeróbki Mechanicznej.

Taka technologia produkcji powoduje, że nie ma możliwości uniknięcia powstawania odpadów wydobywczych. ZG Brzeszcze prowadzi szereg działań, które pozwalają na ograniczanie ilości wytwarzanych odpadów wydobywczych i ich negatywnego oddziaływania na środowisko. Do działań tych należy:

  • selektywna eksploatacja pokładów,
  • eliminowanie na etapie projektowania eksploatacji pokładów o niskim uwęgleniu,
  • optymalizacja parametrów ścian poprzez właściwy dobór obudowy i kombajnów celem nieprzycinania kamienia w stropie i spągu pokładu,
  • właściwe projektowanie i prowadzenie robót górniczych i eksploatacji ścian w rejonie przejść stref uskokowych lub wycienień pokładów,
  • ograniczenie do niezbędnego minimum ilości nowo drążonych wyrobisk kamiennych i kamienno-węglowych,
  • klejenie stref zaburzonych celem ograniczenia opadu skał stropowych,
  • modernizacja technologii wzbogacania tak, aby ograniczyć do minimum powstawanie odpadów,

Wytwarzane odpady wydobywcze są w całości wykorzystane do robót inżynieryjnych i rekultywacyjnych prowadzonych przez firmy obce posiadające stosowne zezwolenia na gospodarowanie tymi odpadami.
ZG Brzeszcze nie posiada obiektu unieszkodliwiania odpadów wydobywczych oraz nie wypełnia wyrobisk górniczych odpadami wydobywczymi z punktu widzenia ustawy o odpadach wydobywczych.

ZG Brzeszcze prowadzi natomiast odzysk odpadów obcych w wyrobiskach górniczych. Odpady inne niż niebezpieczne (popioły lotne z węgla, mieszaniny popiołów lotnych i odpadów stałych z wapniowych metod odsiarczania gazów odlotowych) przetwarzane są w procesie odzysku do wytwarzania mieszaniny wodno-popiołowej wykorzystywanej do profilaktyki przeciwpożarowej w podziemnych wyrobiskach kopalni. Mieszanina wodno-popiołowa wypełniając puste przestrzenie i doszczelniając spękany górotwór, uniemożliwia migrację powietrza do zrobów, a tym samym nie dopuszcza do procesu samozagrzewania się węgla w zrobach, który jest przyczyną powstawania pożarów endogenicznych. Dodatkowo doszczelnienie mieszaniną wodno-popiołową wpływa na poprawę efektywności odmetanowania. Działalność polegająca na przetwarzaniu odpadów innych niż niebezpieczne w procesie odzysku, prowadzona jest z uwzględnieniem właściwości odpadów oraz warunków lokalnych, w sposób nie stwarzający zagrożenia dla środowiska, życia lub zdrowia ludzi, w tym nie powodując pogorszenia jakości wód podziemnych.

W celu ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne ZG Brzeszcze prowadzi racjonalną gospodarkę odpadami w sposób zgodny z zasadami ochrony środowiska. Odpady magazynowane są w miejscach na ten cel wyznaczonych, zabezpieczonych przed oddziaływaniem czynników zewnętrznych oraz dostępem osób nieupoważnionych. Czas magazynowania odpadów jest ograniczony do minimum, do czasu zebrania ilości racjonalnych ze względów technologicznych
i ekonomicznych. Po nagromadzeniu odpowiedniej ilości odpady są przekazywane innym posiadaczom odpadów posiadającym stosowne zezwolenia (pozwolenia) właściwego organu na prowadzenie działalności w zakresie gospodarowania tymi odpadami.

Wody podziemne w obszarze górniczym Brzeszcze związane są z utworami czwartorzędowymii karbońskimi. Na dopływ ogólny składają się wody słodkie i wody słone. ZG Brzeszcze jest zakładem górniczym o średnim zawodnieniu. Wody słodkie wypompowane na powierzchnię poddawane są procesowi uzdatniania, a następnie wykorzystywane do celów technologicznych, socjalno-bytowych i przeciwpożarowych. Nadmiar wód słodkich odprowadzany jest do zbiornika retencyjno – dozującego. Całość wód słonych wypompowanych na powierzchnię  odprowadzana jest do zbiornika retencyjno-dozującego słonych wód. Niewielka ilość słonych wód używana jest do sporządzania mieszaniny wodno-popiołowej stosowanej do profilaktyki przeciwpożarowej w podziemnych wyrobiskach kopalni.

Wody kopalniane gromadzone w zbiorniku retencyjno - dozującym okresowo zrzucane są ze zbiornika do Małej Wisły zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym tj. w sposób zapewniający utrzymanie w Małej Wiśle poniżej zrzutu, poziomu zasolenia wody nie przekraczającego wartości 1 g/dm3 w odniesieniu do sumy chlorków
i siarczanów.

Zastosowane systemu retencyjno-dozującego wprowadzania zasolonych wód dołowych do wód powierzchniowych, sterowanego w oparciu o wyniki monitoringu wód dołowych i powierzchniowych jest rozwiązaniem, które należy zaliczyć do najlepszych dostępnych technik w warunkach funkcjonowania sektora górnictwa kamiennego w Polsce.

ZG Brzeszcze uczestniczy w systemie ochrony hydrotechnicznej Górnej Wisły przed zasolonymi wodami pochodzącymi z odwodniania kopalń węgla kamiennego zgrupowanych w PGG sp. z o.o. KWK Piast - Ziemowit, TAURON Wydobycie S.A. ZG Brzeszcze oraz PG Silesia Sp. z o.o.